Przed „Ulem” stanęły dwie pierwsze figurki harcerzy – przewodników. Bytomski hufiec ZHP otworzył też wystawę poświęconą historii harcerstwa w naszym mieście – można ją zobaczyć na dziedzińcu hufca przy ul. Korfantego 38. Przedsięwzięcie zrealizowane zostało w ramach programu Dziedzictwo społeczne realizowanego przez Centrum Archiwistyki Społecznej.
Harcerskie archiwum pełne historii
W zbiorach Hufca ZHP Bytom przez lata zgromadzonych zostało wiele materiałów dokumentujących działalność harcerską w mieście. Są wśród nich fotografie, kroniki, dokumenty, proporce, odznaki oraz pamiątki z obozów i zlotów. Część materiałów znajduje się również w prywatnych zbiorach byłych harcerzy, instruktorów i ich rodzin. W ramach projektu zbiory są porządkowane, opisywane i digitalizowane.
Materiały są opracowywane, katalogowane i trafiają również do Otwartego Systemu Archiwizacji. Dzięki temu mają szansę przetrwać kolejne lata i być dostępne nie tylko dla środowiska harcerskiego, ale również dla mieszkańców Bytomia i wszystkich osób zainteresowanych historią i tym co zgromadził w swoich zasobach Hufiec ZHP Bytom. Wystawa pokazuje tylko ułamek zgromadzonych materiałów.
Co można zobaczyć na wystawie?
Można na niej zobaczyć fotografie i dokumenty związane z działalnością patrona Hufca hm. Józefa Kwietniewskiego, można również zobaczyć bytomskie drużyny, ich działania. Jedna z plansz zadaje pytanie „gdyby Kwietniewski żył dzisiaj… jak widziałby bytomski hufiec”.
To jednocześnie fragment historii samego Bytomia. Harcerze od wielu lat są obecni w życiu miasta, a zachowane zdjęcia i kroniki dokumentują nie tylko działalność drużyn, ale także wydarzenia, miejsca i ludzi związanych z Bytomiem.
Józef Kwietniewski i bytomska historia harcerstwa
Jedna z części wystawy poświęcona jest hm. Józefowi Kwietniewskiemu, patronowi Hufca ZHP Bytom. Kwietniewski był jednym z organizatorów polskiego harcerstwa w Niemczech, a w latach 1927–1935 pełnił funkcję naczelnika Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech. We wrześniu 1934 roku przybył do Bytomia, gdzie rozpoczął pracę jako sekretarz Gimnazjum Polskiego.
Przy szkole zorganizował również hufiec harcerski. Materiały związane z jego działalnością są częścią zbiorów Hufca ZHP Bytom i również zostały objęte działaniami prowadzonymi w ramach projektu. Wystawa w historycznym miejscu Miejsce prezentacji wystawy również nie jest przypadkowe. Dom Polski przy ul. Korfantego 38, w którym obecnie mieści się siedziba Hufca ZHP Bytom, ma swoją ważną historię.
W latach 20. XX wieku działały tutaj polskie organizacje i stowarzyszenia. Dom Polski był jednym z ważnych miejsc życia społecznego i narodowego polskiej społeczności na Górnym Śląsku. Dzisiaj ponownie jest miejscem spotkań i działalności społecznej, przede wszystkim dzieci, młodzieży, seniorów i instruktorów bytomskiego hufca.
Hufiec szuka kolejnych pamiątek
Otwarcie wystawy nie kończy pracy nad harcerskim archiwum. Hufiec chce nadal gromadzić i opracowywać materiały związane z historią harcerstwa w Bytomiu. Dlatego harcerze zwracają się również do mieszkańców, byłych członków ZHP, instruktorów i ich rodzin.
Jeśli w domowych albumach znajdują się stare fotografie, dokumenty, kroniki, listy, odznaki, proporczyki czy inne harcerskie pamiątki związane z Bytomiem, warto skontaktować się z hufcem. Nie trzeba przekazywać oryginałów. Materiały mogą zostać zeskanowane, opisane i zwrócone właścicielom.
Ważne są także wspomnienia i informacje pozwalające ustalić, kto znajduje się na zdjęciu, kiedy zostało ono wykonane albo jakiego wydarzenia dotyczy.
Projekt wspierany z Funduszy Europejskich
Realizacja tego zadania odbywa się w ramach projektu „Siła harcerskich relacji w procesie transformacji” finansowanego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021 – 2027 (Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji) dla Priorytetu: FESL.10.00 – Fundusze Europejskie na transformację dla Działania: FESL.10.24 – Włączenie społeczne – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji.
